Çevre ve Sehircilik Bakanligi, Türkiye Atom Enerjisi Kurumu'nun (TAEK) talimatiyla, Izmir Gaziemir'deki üzeri 10 bin 200 ton toprakla örtülen radyoaktif atigin çevreye karsi olumsuz etkilerine tedbir almak ve güvenlik amaciyla söz konusu alanin "tel çitle çevrildigini" bildirdi. Çevre Mühendisleri Odasi (ÇMO) Baskani Baran Bozoglu, "Radyoaktif atiktan kosarak kaçilamaz. Etrafi çitlerle çevrili bir alan her türlü doga olayina açiktir" dedi.
Izmir Gaziemir'de kursun üreten bir fabrikanin neden oldugu radyoaktif kirliligin ortaya çikmasiyla yasanan çevre skandali, TAEK'in kirliligi ortadan kaldirmak için uyguladigi yöntemle ikinci bir skandala neden olmustu.
Toprakla örtülmüstü
Radyoaktivite tespit edilen bölgelerdeki atiklarin radyasyon geçirmeyen depolara konulmasi gerekirken, bu bölgenin üzerine TAEK'in talimatiyla 10 bin 200 ton toprak dökülmüstü. TAEK'in talimati dogrultusunda uygulanan söz konusu yöntem bilimsel olmadigi için elestirilirken, TAEK bu islemin ardindan topragin üstündeki radyasyon seviyesinin dogal seviyelere indigini bildirmisti.
Bagimsiz Istanbul Milletvekili Levent Tüzel'in üzeri toprakla örtülen radyoaktif atiklarin zaman içerisinde yeralti sularina, bitki örtüsüne ve civarda yasayan insanlara etkilerine karsi ne tür önlemler alindigi sorusuna Çevre ve Sehircilik Bakanligi'nin verdigi yanit akillari bir kez daha karistirdi.
Kosarak kaçilmaz
Çevre ve Sehircilik Bakani Erdogan Bayraktar, TAEK'in hangi bilimsel dayanaga göre radyoaktif atigin üzerini tonlarca toprakla örttügü sorusuna yanit vermezken, tesisin tamaminin Izmir Valiligi bünyesinde olusturulan çalisma grubunun kontrolünde söz konusu firma tarafindan "tel çit ile çevrildigini" ve "güvenlik noktalarinin" olusturuldugunu bildirdi.
Bayraktar, TAEK'in alanda bulunan atik miktarini tespit etmek üzere jeofizik etüt yapilmasi ve yeralti suyuna etkilerinin saptanabilmesi için gözlem sondaj kuyularinin açilmasi çalismalarina da basladigini bildirdi.
Bayraktar, Izmir Valiligi nezdinde DSI, IZSU Genel Müdürlügü ve Gida, Tarim ve Hayvancilik Bakanligi yetkililerinin katimiyla yapilan toplantida sondaj ve etüt çalismalarinin Ege Üniversitesi, IZSU ve DSI koordinasyonunda yapilmasinin kararlastirildigini belirtti. ÇMO Baskani Baran Bozoglu radyoaktif atigin üzerinin toprakla örtülmesinin, tedbir olarak da alanin çitle çevrilmesinin Türkiye'de halen nükleer atiklara iliskin ulusal ve yerel düzeyde sorunun çözümünde hareket edecek, riski ve afeti yönetecek bir yapinin olmadigini gösterdigini kaydetti.
Kontrol noktasi ve atigin bulundugu alana çitler konulmasinin sorunun çözümü olmadigina isaret eden Bozoglu, sunlari dile getirdi: "Bu yaklasim, ülkemizdeki tehlikeli atiklar için de ayni algiya mi sahip? O zaman, radyoaktif atik gibi ciddi bir sorun olan tehlikeli atiklarin da üstünü toprakla örtüp etrafini çitle çevirelim. Radyoaktif atiktan kosarak kaçilamaz. Etrafi çitlerle çevrili bir alan her türlü doga olayina, insan ve canli sirkülasyonuna açiktir. Yagmur, rüzgâr ve bölgedeki her türlü canli bu kirliligi tasimaktadir. Ortaokul cografya dersine giren herhangi bir ögrenci bile bunu bilebilir. Ya herhangi bir radyoaktif kirlilik yoktur desinler ve çitleri kaldirip kontrol noktalarini iptal etsinler ya da kirlilik oldugunu kabul edip yapmalari gerekeni yani atiklari oradan alarak uygun kosullarda depolanmasini saglasinlar. Aksi takdirde, çevre sorunlari ve halk sagligi konusunda var olan güven sorunu daha da artacaktir.
mahmut ilicali/cumhuriyet